Gaz Hortumu Bağlantısı (Flex) başlığı altında, Başkentgaz İç Tesisat Şartnamesi’ne, TS EN 14800 standardına ve güvenli montaj prosedürlerine tam uyumlu olarak hazırladığım kapsamlı içerik:
Gaz Hortumu Bağlantısı: TS EN 14800 Standartları ve Güvenli Montaj Esasları
Doğal gaz tesisatının rijit (hareketsiz) çelik boru hattı ile ocak, kombi veya şofben gibi cihazlar arasında köprü vazifesi gören esnek bağlantı elemanlarına flex (esnek hortum) denir. Gaz hortumu bağlantıları, cihazların temizlik veya servis amaçlı hafifçe hareket ettirilebilmesine olanak tanırken, olası bir deprem veya binadaki oturma hareketlerinde tesisatın kırılmasını önleyen en kritik güvenlik noktalarından biridir.
Başkentgaz teknik şartnamesine göre, yanlış malzeme seçimi veya hatalı montaj yapılması, gaz açma randevularında en sık karşılaşılan doğrudan red nedenlerinden biridir.
Başkentgaz Onaylı Gaz Hortumu Standartları Nelerdir?
Geçmiş yıllarda kullanılan standart dışı, örgüsüz veya plastik katkılı eski nesil gaz hortumları Ankara genelinde tamamen yasaklanmıştır. Başkentgaz prosedürlerine göre konut ve iş yerlerinde kullanılacak gaz hortumlarının şu standartlara sahip olması zorunludur:
TS EN 14800 Standardı: Mutfak ocakları ve fırınlar için kullanılacak flex hortumlar, mutlaka TS EN 14800 standardına uygun, paslanmaz çelik sarmallı, örgü korumalı ve dışı kolay temizlenebilir şeffaf PVC kaplamalı olmak zorundadır.
Kombi ve Şofben Flexleri: Isıtma cihazlarının bağlantısında kullanılan geniş çaplı flex hortumlar ise paslanmaz çelikten imal edilmiş, esnek boğumlu ve TS EN 10380 veya ilgili TSE standartlarına sahip olmalıdır.
Ömür ve Garanti: Hortumun üzerinde üretici firmanın logosu, üretim yılı ve ilgili TSE standardı silinmeyecek şekilde basılı olmalıdır.
Adım Adım Güvenli Gaz Hortumu Montaj Prosedürü
Gaz hortumu bağlantısı, sızdırmazlığın sıfır hata ile sağlanması gereken bir işlemdir. Başkentgaz sertifikalı teknik personeli sahada şu adımları izler:
1. Hazırlık ve Vana Kontrolü
Montaj işlemine başlanmadan önce hat üzerindeki cihaz vanası (küresel vana) kapatılır. İçeride kalan az miktardaki gaz tahliye edilir. Boru dişleri üzerindeki eski keten, macun veya teflon kalıntıları tel fırça yardımıyla tamamen temizlenir.
2. Sızdırmazlık Elemanının Uygulanması
Metal Dişli Bağlantılar: Tesisat borusu ile hortumun somun kısmı arasına TS EN 751-2 standardına uygun doğal gaz macunu ve keten sarılır.
Contalı Bağlantılar: TS EN 14800 ocak hortumlarının girişlerinde genellikle özel NBR (gaz sızdırmaz kauçuk) contalar kullanılır. Eğer conta kullanılacaksa, dişlere ekstra keten sarılmasına gerek yoktur; çünkü aşırı keten contanın yuvasına tam oturmasını engelleyerek kaçağa sebebiyet verebilir. Her montajda mutlaka sıfır (hiç kullanılmamış) conta kullanılmalıdır.
3. Torklu Sıkma ve Kastırmanın Önlenmesi
Hortum somunları uygun anahtar (kurbağacık veya açık ağızlı anahtar) yardımıyla sıkılır. Sıkma esnasında:
Hortumun kendi ekseni etrafında dönerek burulmamasına (bükülmemesine) dikkat edilmelidir. Burulan hortum içten mikro çatlaklar oluşturabilir.
Hortum ne çok gevşek bırakılmalı ne de contayı ezip yırtacak kadar aşırı sıkılmalıdır.
4. U-Manometresi ve Dedektörle Test
Bağlantı bittikten sonra, hatta gaz verilerek elektronik gaz algılama dedektörü ile somun dipleri, vana bağlantıları ve hortum gövdesi mikro sızıntılara karşı taranır.
Gaz Hortumu Bağlantısında Sıklıkla Yapılan Hatalar ve Tehlikeleri
Başkentgaz denetimlerinde tesisatın onay almasını engelleyen ve can güvenliğini tehlikeye atan başlıca hatalar şunlardır:
Hortumların Birbirine Eklenmesi (Uzatma Hatası): Standart gaz hortumları genellikle 50 cm, 75 cm, 100 cm, 125 cm ve 150 cm gibi sabit boylarda üretilir. Ocağın vanaya uzak kalması durumunda iki flex hortum birbirine eklenerek uzatılamaz. Mesafe uzaksa, Başkentgaz yetkili firması tarafından çelik boru hattı ocağa yaklaştırılmalı, vana yeni noktaya konmalı ve tek parça flex kullanılmalıdır.
Hortumun Gergin veya Aşırı Katlanmış Olması: Hortum montaj sonrasında hafif bir "U" şeklinde salınım yapmalıdır. Aşırı gergin duran hortumlar zamanla bağlantı yerlerinden ayrılabilir. Çok fazla bükülen veya dolap arkasına sıkışan hortumlar ise kırılma riski taşır.
Isı Kaynaklarına Yakınlık: Ocak flexi, fırının arkasından veya ocağın altından geçerken direkt ısıya maruz kalmayacak şekilde konumlandırılmalıdır. Yüksek ısı şeffaf PVC kaplamayı eriterek çelik örgünün zarar görmesine yol açar.
Kelepçe ve Tel ile Sabitleme: Hortumları duvara sabitlemek için keskin metal kelepçeler veya teller kullanmak hortum yapısını zedeleyebilir. Sabitleme gerekiyorsa, plastik bazlı veya içi kauçuk kaplı orijinal boru askıları kullanılmalıdır.
Önemli Hatırlatma: Başkentgaz mevzuatına göre, abonelik değişimlerinde veya periyodik kontrollerde ömrünü tamamlamış, dış yüzeyi deforme olmuş, paslanmış veya TS EN 14800 standardı taşımayan tüm ocak hortumlarının yenilenmesi zorunludur. Güvenliğiniz için bu değişimi sadece yetkili servis veya sertifikalı firmalara yaptırmanız gerekmektedir.
